Năm 2024 đánh dấu một năm nhiều “trái ngọt” của ngành Giáo dục và Đào tạo khi chất lượng giáo dục đại trà cũng như giáo dục mũi nhọn đều đạt những kết quả quan trọng. Cùng với quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, thời gian qua, ngành Giáo dục và Đào tạo đã chú trọng đến sự đổi mới trong công tác chỉ đạo, quản lý, triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp theo tinh thần của Nghị quyết số 29-NQ/TW, ngày 17/11/2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, góp phần thực hiện mục tiêu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo.
Trường THPT Chuyên là một trong những trường có nhiều thành tích trong giáo dục mũi nhọn của tỉnh. Tích cực đổi mới phương pháp bồi dưỡng, khơi dậy tâm huyết của giáo viên và nỗ lực học tập của học sinh là yếu tố quan trọng được nhà trường xác định để từ đó chất lượng giáo dục ngày càng được nâng lên và liên tục gặt hái thành tích trong giáo dục và đào tạo. Tỷ lệ học sinh giỏi các cấp tăng theo từng năm. Việc phụ trách các đội tuyển học sinh giỏi được các trường giao cho giáo viên có năng lực, kinh nghiệm giảng dạy tốt. Lãnh đạo nhà trường giám sát, kiểm tra theo từng lớp và đánh giá kết quả hằng tháng để kịp thời điều chỉnh. Phương pháp dạy học đều hướng tới việc phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo, rèn luyện phương pháp tự học, tự nghiên cứu, dành nhiều thời gian trên lớp cho học sinh trình bày, thảo luận, luyện tập, thực hành, bảo vệ kết quả học tập của mình; giáo viên tổng hợp, nhận xét, đánh giá, kết luận để học sinh tiếp nhận và vận dụng dạy học giải quyết vấn đề. Đồng thời, tích cực ứng dụng công nghệ thông tin phù hợp với nội dung bài học, đánh giá đúng năng lực và sự tiến bộ của học sinh để giáo dục mũi nhọn luôn mang về “quả ngọt”.
Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng đón Đội thi robotics của Trường THPT Chuyên (Đội 11) tham gia Cuộc thi robotics lớn nhất thế giới tại Hoa Kỳ - VEX Robotics World Championship 2024 và xuất sắc đạt thứ hạng 49.
Năm học 2023 - 2024, số lượng giải học sinh giỏi cấp tỉnh của Trường THPT Chuyên tăng 14 giải; số giải học sinh giỏi quốc gia tăng 6 giải so với năm học trước, nhiều môn khoa học tự nhiên đã có giải quốc gia sau nhiều năm như môn Vật lý, Hóa học. Giáo dục STEM và robotics đạt được nhiều thành tích nổi bật: thi Khoa học kỹ thuật cấp tỉnh đạt 11 giải, cấp quốc gia đạt 1 giải ba. Đạt 4 giải quốc gia về STEM Robotics, trong đó có 1 giải nhất quốc gia về Robotic KCBOT và 3 giải quốc gia về Robotics VEX IQ. Đội thi robotics của nhà trường (Đội 11) năm thứ 2 liên tiếp giành đươc quyền tham gia Cuộc thi robotics lớn nhất thế giới tại Hoa Kỳ (VEX Robotics World Championship 2024) và đã xuất sắc đạt thứ hạng 49 đội thi chỉ xếp hạng sau các đội của 4 nước (Mĩ, Canada, Trung Quốc, Đức) và đứng trên 768 đội đến từ 31 quốc gia. Kết quả tham gia các cuộc thi khác cấp quốc gia cũng đem lại nhiều giải thưởng rất đáng mừng: 26 giải kỳ thi Olympic Tiếng Anh trên Internet (IOE) vòng toàn quốc. Điểm trung bình các môn thi tốt nghiệp năm 2024 đạt 7,68 xếp thứ 1 toàn tỉnh; 100% học sinh lớp 12 đỗ đại học.
Đội thi Trường THPT Chuyên Cao Bằng đạt giải quốc gia về Robotics VEX IQ năm học 2023 - 2024.
Đó là đơn vị tiêu biểu đại điện cho các đơn vị có thành tích nổi bật trong đẩy mạnh chất lượng giáo dục toàn diện và chất lượng bồi dưỡng học sinh giỏi trong toàn tỉnh. Ở tất cả các cấp học, trên tất cả các lĩnh vực, thời điểm nào toàn ngành giáo dục và đào tạo cũng đều có những nhà giáo tiêu biểu, xuất sắc và các học sinh giỏi, tiềm năng.
Cao Bằng hiện có 514 cơ sở giáo dục với quy mô trên 5.677 lớp học và hơn 135.000 học sinh từ bậc học mầm non đến cao đẳng sư phạm. Đội ngũ nhà giáo đảm bảo số lượng và chất lượng, có phẩm chất đạo đức tốt, có năng lực chuyên môn vững vàng, đáp ứng yêu cầu quản lý, giảng dạy và đổi mới giáo dục. Toàn ngành hiện có 11.015 cán bộ, viên chức, người lao động; trên 94,1% cán bộ quản lý, giáo viên có trình độ đạt chuẩn trở lên, trong đó trên 20,7 % trên chuẩn; trên 272 cán bộ, giáo viên có trình độ thạc sỹ, tiến sỹ.
Để nâng cao chất lượng giáo dục, trong năm qua, Sở Giáo dục và Đào tạo tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy ban hành Chỉ thị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc nâng cao chất lượng giáo dục và giải quyết tình trạng thiếu giáo viên tại các đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Cao Bằng; UBND tỉnh cho chủ trương xây dựng Đề án “Nâng cao chất lượng giáo dục đại trà, mũi nhọn giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2024 - 2030”. Thành lập mới 2 trường bán trú, nâng số trường bán trú lên 54 trường. Xây dựng 7/6 trường đạt chuẩn quốc gia, vượt 33,33% kế hoạch. Đầu tư mới xây mới 67 phòng học; cải tạo, sửa chữa, kiên cố hóa 650 phòng học; số phòng học bộ môn, thư viện, nhà vệ sinh được đầu tư mới, nâng cấp, cải tạo 450 phòng. Ước tính tổng kinh phí đầu tư cho xây dựng, cải tạo, nâng cấp cơ sở vật chất năm 2024 là 141 tỷ đồng. Toàn tỉnh sử dụng khoảng 147 tỷ đồng để mua sắm thiết bị dạy học, nhiều hơn 86 tỷ đồng so với năm 2023. Việc giải quyết tình trạng thiếu giáo viên đã được tham mưu quyết liệt, căn cơ, toàn diện qua 8 giải pháp như: phân cấp tuyển dụng giáo viên; ứng dụng công nghệ thông tin qua lắp đặt phòng học trực tuyến; xét tuyển học sinh tại các huyện điều kiện khó khăn đi học cử tuyển đại học tiếng Anh, tin học.... Đến nay, toàn tỉnh đã tuyển được được 88 viên chức; 5 huyện đang thực hiện tuyển dụng; 3 huyện đã cơ bản đáp ứng không có nhu cầu tuyển dụng trong năm nay. Lắp đặt được 54 phòng học trực tuyến; xét tuyển được 37 học sinh đi học đại học theo chế độ cử tuyển. Việc chỉ đạo chuyên môn dạy tràn, dạy hỗ trợ đã và đang được tổ chức thực hiện, đáp ứng nhu cầu học tập của con em. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số, các trường học đã triển khai có hiệu quả học bạ số đối với cấp Tiểu học, đạt 87,86% vượt 37,86% so với quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, hiện đang chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai đối với cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông.
Với các giải pháp đồng bộ, đúng hướng đã tạo trái ngọt trong ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh. Đến nay, tỉnh đã hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em 5 tuổi, đạt chuẩn xóa mù chữ mức độ 1 và chuẩn phổ cập giáo dục THCS mức độ 1 và là địa phương thứ 20 của cả nước đạt chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học mức độ 3. Tỉ lệ tốt nghiệp THPT năm 2024 đạt 97,92%, tăng 1,9% so với năm 2023. Điểm thi khối A01 (Toán - Lý -Anh) xếp thứ 25/63 tỉnh/ thành phố. Chất lượng giáo dục mũi nhọn tiếp tục được khẳng định. Năm 2023 - 2024, có 34 giải quốc gia (tăng 20 giải so với năm học trước); đạt 1 giải (giải vô địch) quốc tế và có đội tuyển 2 năm liên tiếp sang Mỹ thi đấu Robotic. Tham gia Hội khỏe Phù Đổng cấp quốc gia xếp 7/19 tỉnh miền núi và Tây Nguyên, được tặng cờ trong Top 10 tỉnh miền núi và Tây Nguyên có thành tích tốt nhất. Năm học 2024 - 2025, Cao Bằng cũng đã đạt 13 giải quốc gia. Đội tuyển Trường THPT Chuyên tham gia cuộc thi “Thử thách Sáng tạo - Cùng AI tạo tác động” do trường Đại học Western Sydney và QTS Australia đồng tổ chức đã xuất sắc lọt vào danh sách 20 đội chiến thắng của miền Bắc được tham dự vòng chung kết cuộc thi. Hai học sinh Trường THPT Chuyên tham gia cuộc thi Khởi nghiệp sáng tạo công nghệ (RnD to starup) do Đại học Quốc gia tổ chức xếp hạng 17 toàn quốc bảng THPT. Đội robotics của Trường THPT Chuyên tham gia giải đấu robot V5 miền Bắc do Liên minh thúc đẩy giáo dục STEM tổ chức tại Đại học Bách Khoa Hà Nội xuất sắc dành giải vô địch bảng THPT; tham gia giải đấu khu vực miền Nam tổ chức tại Thành phố Hồ Chí Minh xếp thứ 8 khu vực miền Nam.
Những thành tích đó là “trái ngọt”, cũng là minh chứng cho sự đúng đắn trong chiến lược giáo dục của tỉnh, tạo động lực “tiếp lửa” cho các thế hệ sau trên hành trình bồi đắp tri thức, chinh phục các đỉnh cao mới trong sự nghiệp giáo dục. Đó cũng là động lực để toàn ngành Giáo dục và Đào tạo tiếp tục “tăng tốc, bứt phá” hơn nữa trong năm mới 2025. Theo bà Nguyễn Ngọc Thư, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cao Bằng: “Xác định năm 2025, là "tăng tốc, bứt phá", tập trung phấn đấu thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của cả nhiệm kỳ 2021 - 2025. Do đó, từ năm học 2024 - 2025, Sở Giáo dục và Đào tạo đã triển khai rất nhiều giải pháp đổi mới, đột phá nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trên địa bàn tỉnh, trong đó có một số nhiệm vụ, giải pháp quan trọng như: tiếp tục đẩy mạnh đổi mới trong quản lý, chỉ đạo, điều hành, phân công phân cấp hiệu lực, hiệu quả. Sở sẽ triển khai giải pháp đánh giá chất lượng toàn ngành, nhất là đội ngũ lãnh đạo, quản lý và người đứng đầu; hoàn thiện và triển khai Đề án nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông giai đoạn 2024 - 2030; phối hợp chặt chẽ các đơn vị, địa phương chức năng xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia (dự kiến năm 2025 sẽ đạt thêm 7 trường, nâng tổng số trường đạt chuẩn quốc gia lên 194/503 trường, đạt tỷ lệ 38,6%). Đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin, giáo dục STEM trên toàn tỉnh; triển khai học bạ số ở tất cả các cấp học; ứng dung AI trong soạn giảng. Với những giải pháp như trên, ngành Giáo dục và Đào tạo mong muốn sẽ tạo ra sự chuyển biến rõ nét hơn nữa trong việc nâng cao chất lượng giáo dục của tỉnh trong năm 2025 và những năm tiếp theo”.
Một năm mới đã bắt đầu với nhiều niềm tin và kỳ vọng mới. Để đạt được những kỳ vọng ấy, trước hết đòi hỏi sự nỗ lực, cố gắng, gương mẫu, sáng tạo của toàn thể đội ngũ cán bộ, giáo viên ngành giáo dục; sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, sự đồng thuận, chia sẻ của các bậc phụ huynh và toàn xã hội. Đó sẽ là động lực để ngành giáo dục Cao Bằng tiếp tục vượt qua khó khăn, đổi mới sáng tạo, quyết tâm phấn đấu đạt được những kết quả cao hơn nữa, đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo; nhằm thực hiện có hiệu quả mục tiêu đào tạo nguồn nhân lực, bồi dưỡng phát triển nhân tài cho đất nước, quê hương trong thời kỳ đổi mới và hội nhập.
Diệu Linh - Đàm Kiều