Sắc màu văn hóa các dân tộc tỏa sáng vùng Đông Bắc

Cập nhật: Thứ sáu , 18/09/2015 08:31

Trong chuỗi các hoạt động Ngày hội Văn hoá, Thể thao và Du lịch các dân tộc vùng Đông Bắc lần thứ 9, gồm các tỉnh: Bắc Kạn, Phú Thọ, Hà Giang, Cao Bằng, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Lạng Sơn, Bắc Giang, Vĩnh Phúc, Quảng Ninh, tổ chức tại tỉnh Bắc Kạn từ ngày 10 - 12/9/2015, nổi bật nhất là phần trình diễn giới thiệu trích đoạn nghi lễ sinh hoạt văn hóa, lễ hội truyền thống tiêu biểu các dân tộc đậm sắc màu văn hoá địa phương.

 

Tiết mục “Đám cưới dân tộc Dao đỏ” do đoàn Cao Bằng biểu diễn.

Mở đầu trình diễn, các nghệ nhân đến từ xã Mỹ Phương, huyện Ba Bể (Bắc Kạn) mang đến trích đoạn đặc sắc trong “Lễ cấp sắc” của dân tộc Tày ở Bắc Kạn. Nghi lễ cấp sắc cho thầy Pựt là một hình thức sinh hoạt văn hóa tâm linh hết sức ấn tượng của đồng bào dân tộc Tày vùng Đông Bắc nói chung và Bắc Kạn nói riêng, thể hiện ước muốn và khát vọng vươn lên làm chủ cuộc sống, làm chủ thiên nhiên của con người. Nghi lễ mang tính giáo dục cao về đạo lý làm thầy, làm người. Phần diễn xướng và trang phục của các nghệ nhân làm nổi bật nét văn hóa tâm linh của nghi lễ cấp sắc. Màn trình diễn thu hút sự theo dõi của khán giả, cảm nhận một cách sâu sắc những giá trị văn hóa cổ truyền đầy ý nghĩa.

Đoàn Hà Giang tái hiện trên sân khấu sự tích về cây khèn của đồng bào Mông, cùng màn múa khèn đặc sắc, đậm chất văn hóa vùng cao. Khèn được gắn với một sự tích buồn kể về những đứa con ngoan, hiếu thảo của đồng bào Mông. Biểu tượng cây khèn được ghép dần từ những ống trúc, thể hiện sự quật cường vươn lên trong mọi gian khó, qua tình cảm của những người con chân cứng đá mềm. Thời gian trôi đi, hòa chung với quá trình phát triển hội nhập của các dân tộc, tiếng khèn Mông vẫn da diết lôi cuốn người nghe và động viên người Mông trong cuộc sống sinh hoạt và các dịp lễ, Tết, đám cưới, lễ hội...

Đến với Ngày hội, đoàn Cao Bằng biểu diễn trích đoạn “Đám cưới dân tộc Dao đỏ” của xã Thái Học, huyện Nguyên Bình. Để phục dựng nghi lễ, cán bộ Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch đã tìm hiểu và lựa chọn nhân vật ở chính địa bàn, là những người con dân tộc thiểu số. Chính sự mộc mạc, chân chất đó đã mang đến cho lễ hội nhiều màu sắc văn hoá độc đáo, không pha trộn. Các diễn viên tham gia, như: Bàn Tòn Mảo - chủ hôn nhà trai, Đặng Vần Sơn - quan lang nhà gái, Hoàng Phù Ta - bố chồng, Bàn Mùi Liều - mẹ chồng... Qua trích đoạn này, người xem thấy được tính nhân văn, bản sắc văn hóa dân tộc và trình độ văn minh của thời đại.

Diễn viên Bàn Mùi Liều chia sẻ: Được cán bộ văn hoá đến mời tham gia vào vai diễn, chúng tôi mừng lắm, không phải tập luyện nhiều đâu. Vì đây là phong tục tập quán của chúng tôi. Được mọi người biết đến, cổ vũ động viên bằng những tràng vỗ tay là phần thưởng quý lắm với bà con dân tộc.

Chỉ trong khoảng thời gian ngắn, các diễn viên đã tái hiện trên sân khấu lễ ăn hỏi diễn ra tại nhà gái, với những lễ vật gồm gà, rượu, thịt lợn, 10 đồng bạc trắng, trang sức (vòng cổ, vòng tay, xà tích, áo yếm, hoa tai) và 1 số lễ vật thách cưới mà 2 bên gia đình đã thống nhất trước đó. Sau khi quan lang nhà gái kiểm tra thì 2 bên ký vào hôn tự… Thời gian ăn hỏi đến khi cưới khoảng 5 tháng, để cô dâu thêu thùa và chuẩn bị trang phục cho ngày cưới. Ngày cưới, cô dâu mặc trang phục truyền thống, cổ và tay đeo vòng bạc, đầu chùm chiếc khăn đỏ to che kín mặt, vì người Dao quan niệm khi người con gái đi lấy chồng không để mặt trời thấy, bởi sợ mất vía cô dâu sẽ không gặp may trong cuộc sống sau này.

Chị Mai Liên, Trưởng Phòng Nghiệp vụ, Trung tâm Văn hoá tỉnh Cao Bằng, cán bộ chỉ đạo nghệ thuật vở diễn, bộc bạch: Trên thực tế, trích đoạn dựa vào phong tục tập quán và nghi lễ gắn bó với bà con, nên việc luyện tập rất thuận lợi. Nét độc đáo, khác lạ của đám cưới người Dao đỏ là đoàn nhà gái tự đưa dâu sang nhà trai. Từ già đến trẻ đều mặc trang phục truyền thống của dân tộc. Dọc đường đi, cô dâu được phù dâu che ô, bởi quan niệm là sự che chở, đầy đủ, đàng hoàng.

Trên đường đi qua các bản làng, người thổi kèn thổi các bài ca chào bản làng, bài ca mừng đám cưới. Khi đoàn nhà gái đến gần nhà trai, họ thổi kèn báo hiệu. Nhà trai cử một đoàn kèn trống và ông chủ hôn ra đón, đội kèn nhà trai thổi bản nhạc chúc tụng nhà gái. Một không khí vui tươi đầy trân trọng. Mặc dù không có lời thoại giữa các nhân vật, mà chỉ là những lời dẫn ngắn gọn và diễn xuất rất đời thường trong nghi lễ “Đám cưới dân tộc Dao đỏ”, nhưng đã để lại nhiều ấn tượng trong lòng khán giả.

Ông Chu Tuấn Thanh, Vụ trưởng Vụ Báo chí tuyên truyền, Ủy ban Dân tộc, thành viên Ban giám khảo đánh giá: Trong phần nghi lễ sinh hoạt văn hóa, lễ hội truyền thống tiêu biểu các dân tộc vùng Đông Bắc, các đoàn đã có sự chuẩn bị chu đáo. Từ nội dung đến dàn dựng chương trình rất công phu, đa dạng, phong phú. Mặc dù các tỉnh thuộc vùng Đông Bắc có rất nhiều tộc người giống nhau, nhưng trong nghi lễ trình diễn không bị trùng lắp. Đoàn Bắc Kạn với trích đoạn “Nghi lễ cấp sắc”, đoàn Phú Thọ với “Nghi lễ hát xoan”, đoàn Hà Giang với “Sự tích cây khèn Mông”, đoàn Vĩnh Phúc với “Lễ Tết nhảy”, đoàn Cao Bằng với nghi lễ “Đám cưới dân tộc Dao Đỏ”...

Mỗi nghi lễ, mỗi sắc màu riêng làm nổi bật những nét văn hóa đặc trưng của địa phương, góp phần gìn giữ, phát huy và tôn vinh bản sắc văn hóa các dân tộc. Ngày hội khép lại trong niềm hân hoan, phấn khởi của các đơn vị tham dự và để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng du khách cùng đông đảo nhân dân các dân tộc về những nghi lễ văn hoá đặc sắc của vùng Đông Bắc.

Bế Phương Mai
Nguồn: baocaobang.vn

Tags:

Hiện chưa có bình luận nào, hãy để lại bình luận của bạn về tin tức này.

Nhập bình luận của bạn:

Để thuận tiện cho việc đăng tải, bạn vui lòng nhập các ý kiến phản hồi bằng tiếng Việt có dấu.

Gửi bình luận Nhập lại

Lịch Phát sóng

  • T2

    02/12

  • T3

    03/12

  • T4

    04/12

  • T5

    05/12

  • T6

    06/12

  • T7

    07/12

  • CN

    08/12

Xem toàn bộ

Thông tin cần biết

Thời tiết:

22°C - 36°C nhiều mây, không mưa

1 USD = 23240 VNĐ

41.550/lượng